Πτερύγιο οφθαλμού. Τι πρέπει να γνωρίζω?

►Τι είναι το πτερύγιο;
Το πτερύγιο είναι μια τριγωνική συνήθως περιοχή ινο-αγγειακού ιστού (έχει την όψη σαρκώδους πτυχής) που επεκτείνεται σταδιακά στον κερατοειδή. 

Δημιουργείται όταν ο επιπεφυκότας (η μεμβράνη που καλύπτει το άσπρο μέρος του ματιού) αναπτύσσεται, μη φυσιολογικά προς το μέρος του κερατοειδή. Το πτερύγιο παρουσιάζεται συνήθως στην εσωτερική γωνία του ματιού, προκαλεί αύξηση του αστιγματισμού και μπορεί να επηρεάσει αισθητά την όραση.

►Ποιές οι αιτίες για την δημιουργία του πτερυγίου;
Η πραγματική αιτία που δημιουργεί το πτερύγιο δεν είναι γνωστή. Έχει παρατηρηθεί ότι το πτερύγιο εμφανίζεται συχνότερα σε άτομα τα οποία εκτίθενται πολλές ώρες στον ήλιο και η συχνότητά του είναι αυξημένη σε μεσογειακές χώρες όπως η Ελλάδα. Η πολύωρη έκθεση στις υπεριώδεις ακτίνες, και οι χρόνιοι ερεθισμοί του ματιού από ξηρασία και σκόνη, θεωρούνται βασικές αιτίες για την εμφάνιση πτερυγίου.


►Πως θεραπεύεται το πτερύγιο;
Σε περίπτωση που το πτερύγιο κοκκινίσει και ερεθιστεί, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε κολλύριο ή τοπικές αλοιφές για να ελαττώσουμε τη φλεγμονή.

Αν το πτερύγιο είναι αρκετά μεγάλο και δημιουργεί προβλήματα στην όραση, πρέπει να αφαιρεθεί με χειρουργική επέμβαση. Ωστόσο, ακόμα και μετά την αφαίρεση του με εγχείρηση, είναι πιθανόν να παρουσιασθεί ξανά, ιδιαίτερα σε νεαρά άτομα.

Στην κλινική μας εφαρμόζουμε ειδική τεχνική για την αφαίρεση του πτερυγίου με τη σύγχρονη αυτόλογη μεταμόσχευση επιπεφυκότα ή με τη χρήση αμνιακής μεμβράνης για να αποφευχθεί η επανεμφάνισή του.

4 βήματα για την επιλογή των σωστών γυαλιών ηλίου!

Με τι κριτήρια να επιλέξω γυαλιά ηλίου?

Βήμα 1 : Επιλογή γυαλιών ηλίου με προστασία

Αναζητήστε ένα ζευγάρι γυαλιών με φίλτρο προστασίας τουλάχιστον 99% από τις UVB και 95% από τις UVA ακτίνες. Συνήθως φέρουν την ένδειξη UV 400.

Βήμα 2 : Επιλογή σωστού χρώματος φακού

Το χρώμα του φακού δεν θα πρέπει να επιλέγεται μόνο με βάση το αισθητικό κριτήριο, δηλαδή μόνο τι μας αρέσει, αλλά με το τι χρήση κάνουμε.

Το χρώμα του φακού επηρεάζει το πως αντιλαμβανόμαστε την αντίθεση των αντικειμένων και την διαφοροποίηση των χρωμάτων. Κάποια χρώματα αυξάνουν την αντίθεση των αντικειμένων που βρίσκονται στο περιβάλλον, αλλά υστερούν στην ικανότητα ευκρίνειας των χρωμάτων.

  • Οι γκρι φακοί μειώνουν την ένταση του φωτός, χωρίς να επηρεάζει την αντίθεση ή την ανίληψη των χρωμάτων.
  • Οι καφέ φακοί ενισχύουν μετρίως την αντίθεση με το φιλτράρισμα κάποιων μπλε χρωμάτων. Είναι χρήσιμοι για χειμερινά σπορ και για κυνήγι σε έντονο φως.
  • Οι πορτοκαλί / κίτρινοι φακοί ενισχύουν σημαντικά την αντίθεση, επειδή μπλοκάρουν τις ακτινοβολίες του μπλε. Είναι επίσης πολύ δημοφιλείς στους κυνηγούς για ανίχνευση στόχων που ίπτανται στον ουρανό. Είναι κακοί όμως για δραστηριότητες που απαιτούν αναγνώριση χρωμάτων.
  • Οι κόκκινο / πορτοκαλί φακοί είναι χρήσιμοι για χειμερινά σπορ, αλλά κυρίως σε συννεφιά.
  • Οι Βιολετί φακοί είναι χρήσιμοι για τους κυνηγούς που θέλουν να δουν καφετί στόχους σε πράσινο φόντο.
  • Οι φακοί με χάλκινο χρώμα βοηθούν στην παρακολούθηση λευκών αντικείμενων με πράσινο ή μπλε φόντο, όπως τα μπαλάκια του golf.
  • Μπλε και πράσινα γυαλιά ηλίου βελτιώνουν την αντίθεση μεταξύ κίτρινων αντικειμένων, πχ μιας κίτρινη μπάλας του τένις.

Βήμα 3 : Επιλογή κατηγορίας γυαλιών με βάση την διαπερατότητα τους

Ο φακοί χωρίζονται σε 4 κατηγορίες ανάλογα την διαπερατότητα τους από το φως, δηλαδή το πόσο ανοιχτόχρωμος ή σκουρόχρωμος είναι ο φακός, δεν έχει καμία σχέση η διαπερατότητα με την προστασία από τηv UV ακτινοβολία.

Κατηγορία 0 Διαπερατότητα 80 – 100% Προορίζονται για χρήση τη νύχτα
Κατηγορία 1 Διαπερατότητα 43 – 80% Ιδανικά για χρήση στη συννεφιά
Κατηγορία 2 Διαπερατότητα 18 – 43% Ιδανικά για χρήση κατά τη διάρκεια της ημέρας και σε συνθήκες ελαφριάς συννεφιάς
Κατηγορία 3 Διαπερατότητα 8 -18% Έντονο ηλιακό φως
Κατηγορία 4 Διαπερατότητα 3 – 8% Για χρήση σε ακραίες συνθήκες και μεγάλο υψόμετρο (μη κατάλληλο για οδήγηση)

Στην Ελλάδα βρισκόμαστε στην κατηγορία 3: Σκοτεινό φίλτρο, διαπερατότητα 8-18%, για ηλιόλουστο καιρό.

Βήμα 4 : Το υλικό κατασκευής των γυαλιών ηλίου

  • Αναζητήστε γυαλιά ηλίου με αντοχή στις γρατσουνιές (anti-scratch), για την καλύτερη ανθεκτικότητά τους στην καθημερινή χρήση.
  • Οι φακοί γυαλιών ηλίου πέρα από το υλικό το οποίο είναι φτιαγμένοι έχουν ενσωματωμένη και την τεχνολογία polarised οι οποία μειώνει τις αντανακλάσεις του φωτός, πχ τις αντανακλάσεις του ήλιου στη θάλλασα, την άλω από τα φώτα των αυτοκινήτων στη βραδινή οδήγηση.
  • Υπάρχουν τα παρακάτω διαφορετικά είδη φακών:
  1. Κρύσταλλο: Έχει πολύ καλή διαύγεια και αντοχή στις γρατσουνιές, αλλά σπάει εύκολα και είναι αρκετά βαρύ.
  2. Πολυκαρμπονικοί – Πολυανθρακικοί: πολύ ανθεκτικοί, πολύ καλή ευκρίνεια, αλλά γρατζουνίζονται εύκολα.
  3. ΝΧΤ πολυερεθανης :  Ελαφρύ, πάρα πολύ ανθεκτικό, πολύ καλή διαύγεια, αλλά ακριβό.
  4. Οργανικοί φακοί: Καλή αντοχή στην θραύση, δυνατότητα παραγωγής σε πολλά χρώματα, αλλά όχι πολύ καλή ανθεκτικότητα και διαύγεια.

Τι προκαλεί η ηλιακή ακτονοβολία στα μάτια μας?

Ο ήλιος αναμφίβολα αποτελεί πηγή ζωής και ενέργειας, και είναι υπεύθυνος για την αντίληψη του κόσμου γύρω μας!

Το φως του ήλιου αποτελείται από ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία με διάφορα μήκη κύματος. Τα σημαντικότερα είναι τα παρακάτω:

1) το ορατό φάσμα (μεταξύ 400 και 700 nm) γίνεται αντιληπτό από τον ανθρώπινο οφθαλμό, συμμετέχει στην αίσθηση της όρασης και της χρωματικής αντίληψης ως τα χρώματα του φωτεινού φάσματος (δηλαδή τα χρώματα του ουράνιου τόξου)

2) η υπέρυθρη ακτινοβολία (InfraRed-IR) η οποία γίνεται αντίληπτή ως θερμότητα του ηλιακού φωτός

3) η υπεριώδη ακτινοβολία (UltraViolet-UV) η οποία δεν είναι ορατή και διακρίνεται σε UVA, UVB και την UVC.

Η UVC δεν φτάνει στην επιφάνεια της γης, αλλά απορροφάται πλήρως από το προστατευτικό φράγμα του ατμοσφαιρικού όζοντος που επίσης εξασθενεί και τη UVB μέρος της οποίας φθάνει στη γη.

Από ποιούς παράγοντες εξαρτάται σε πόση ακτινοβολία θα εκτεθούν τα μάτια μου?

Τα επίπεδα έκθεσης των οφθαλμών στην υπεριώδη ακτινοβολία που φθάνει στη γη (UVB, UVΑ), εξαρτώνται παράγοντες περιβαλλοντικούς, όπως:

  • την εποχή και ώρα της ημέρας
  • τον καιρό και το ποσοστό συννεφιάς
  • το υψόμετρο και τη χώρα
  • τα ατμοσφαιρικά αερολύματα
  • τη συγκέντρωση του όζοντος
  • τις αντανακλάσεις από τις γύρω επιφάνειες

Aλλά και από παράγοντες ατομικούς, όπως:

  • το χρώμα του δέρματος και το ποσοστό μελανίνης στον οργανισμό
  • τα χαρακτηριστικά προσώπου, όπως η θέση των ματιών, το σχήμα των βλεφάρων, το υπερόφρυο και μετωπιαίο τόξο
  • τη χρήση καπέλου και γυαλιών ηλίου
  • τις ώρες κυκλοφορίας σε εξωτερικό περιβάλλον
  • το επάγγελμα

Έτσι πχ κατά το θερινό ηλιοστάσιο, στην Ελλάδα η έκθεση σε UVB είναι 10 φορές μεγαλύτερη το μεσημέρι από το απόγευμα.

Επίσης το απόγευμα που ο ήλιος βρίσκεται χαμηλά στον ορίζοντα η απορρόφηση και η σκέδαση είναι πολύ μεγαλύτερη, με αποτέλεσμα να φθάνει πολύ λιγότερη UVB στο έδαφος.

Τι βλάβες προκαλεί η ακτινοβολία του ήλιου στα μάτια μου?

Το φως σκεδάζεται και απορροφάται από τα ανατομικά στοιχεία του οφθαλμού.

  • Ο κερατοειδής απορροφά περίπου το 2-15% της UVB ακτινοβολίας.
  • Στον κρυσταλλοειδή φακό προσπίπτει ένα μικρό ποσοστό της UVB και περίπου το 40-60% της UVA ακτινοβολίας. Η χρόνια απορρόφηση επιταχύνει την εμφάνιση του καταρράκτη.
  • Ένα σημαντικό μέρος της «μπλε» ακτινοβολίας φιλτράρεται από τους φωτουποδοχείς της ωχράς κηλίδας στο πίσω μέρος του οφθαλμού, δηλαδή στον αμφιβληστροειδή.
  • Τα μελανοκύτταρα του δέρματος των βλέφαρων και της περιοφθαλμικής περιοχής ενεργοποιούνται από την UVA και UVB ακτινοβολία και η περιοχή υφίσταται τη δερματική φωτογήρανση.

Τα παραπάνω είναι τρόποι του οργανισμού μας να προστατέψει τους οφθαλμούς και ειδικά τον αμφιβληστροειδή από φωτο-οξειδωτική βλάβη και ηλιακό stress.

Τι πρέπει να προσέξω στα γυαλιά ηλίου?

Είναι προφανές ότι για την πλήρη προστασία του οφθαλμού από τη χρόνια έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία επιβάλλεται η χρήση γυαλιών ηλίου με κατάλληλους φακούς, που απορροφούν τις επιβλαβείς αντινοβολίες και αφήνουν να περάσει ένα ποσοστό μόνο του ορατού φάσματος. Επιπλέον τα γυαλιά θα πρέπει να έχουν και αυξημένη απορροφητικότητα στο μπλε φώς που σχετίζεται με την παραγωγή ορμονών όπως η μελατονίνη.

Ένας φακός πληρεί τις προδιαγραφές για πλήρη προστασία από τη UV και λαμβάνει πιστοποίηση CE όταν εξασφαλίζει διαπερατότητα <5% για μήκη κύματος 380 nm, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό πρότυπο (ΕΝ 1836, 2005).

Μελέτες αποδεικνύουν ότι για πλήρη προστασία τα γυαλιά θα πρέπει να απορροφούν το 99-100% της υπεριώδους ακτινοβολίας UVA και UVB ακόμη και για τα 400nm (UV400) όπως απαιτείται σε άλλες χώρες (ΗΠΑ).

Tips για τη χρήση φακών επαφής τους καλοκαιρινούς μήνες.

Φακοί επαφής, καλοκαίρι και βουτιές!

►Είναι προτιμότερο τους καλοκαιρινούς μήνες και ειδικά στην παραλία να χρησιμοποιούμε ημερήσιους φακούς. Τους φακούς αυτούς τους πετάμε στο τέλος της ημέρας και ετσι μειώνουμε την πιθανότητα μόλυνσης από κάποιο μικρόβιο.

►Φόραμε απαραιτήτως γυαλιά ηλίου κατά την ηλιοθεραπεία για να εμποδίσουμε όσο το δυνατόν να μπει κάποιο σκουπιδάκι ή άμμος μέσα στα μάτια.

► Αν ο φακός βγει κατα λάθος, βραχεί με θαλασσινό ή νερό πισίνας, έρθει σε επαφή με αντιηλιακό ή άμμο δεν τον επανατοποθετούμε σε καμία περίπτωση! Θα πρέπει πρώτα να καθαριστεί με το ειδικό υγρό καθαρισμού και να ξεπλυθεί καλά. Πολύ σημαντικό είναι να καθαρίσουμε, να ξεπλύνουμε και να ενυδατώσουμε και τα μάτια μας ώστε να απομακρυνθούν τυχόν υπολείμματα. Καλό είναι να έχουμε πάντα μαζί και τα γυαλιά οράσεως.

► Αν μετά από μια μέρα στη θάλασσα προσπαθήσεις να βγάλεις το φακό και δεν είναι δυνατόν, μην επιμένεις γιατί μπορεί να τραυματίσεις τον κερατοειδή. Το αλάτι που περιέχει το θαλασσινό νερό αφυδατώνει τους φακούς και τα μάτια με αποτέλεσμα να «κολλάνε» και να είναι δυσχερέστερη η αφαίρεσή τους. Το καλύτερο είναι να περιμένουμε λίγα λεπτά βλεφαρίζοντας ώστε να επανέλθει η φυσική υγρασία των ματιών, και να ρίξουμε τεχνητά δάκρυα που φροντίζουμε να έχουμε πάντα μαζί ακόμη και στην παραλία. Μετά από 15 λεπτά ξαναπροσπαθούμε.

►Απαραίτητο είναι να τηρούμε όλους τους κανόνες υγιεινής και σωστής χρήσης των φακών επαφής ειδικά το καλοκαίρι διότι λόγω αυξημένης εφίδρωσης, χρήσης αντιηλιακών και επαφής με το θαλασσινό νερό ή το νερό πισίνας, είναι αυξημένη η πιθανότητα να εμφανιστεί κάποια αλλεργία ή και μόλυνση των ματιών.


Ποιες οι επιπτώσεις στα μάτια και στην όραση λόγω του καπνίσματος;

Το κάπνισμα αποτελεί σήμερα μια από τις σημαντικότερες αιτίες νοσηρότητας παγκοσμίως. Συμβάλλει σε τουλάχιστον 25 απειλητικές για τη ζωή ασθένειες ή ομάδες ασθενειών και αποτελεί μείζονα παράγοντα κινδύνου σε 8 από τις 16 κύριες αιτίες θανάτου ανθρώπων ηλικίας μεγαλύτερης των 65 ετών.

Ποιες οι επιπτώσεις στα μάτια και στην όραση λόγω του καπνίσματος;

1. Το κάπνισμα μειώνει την παραγωγή των δακρύων, επιταχύνοντας την εμφάνιση ξηροφθαλμίας.

2. Αυξάνει την καρδιακή συχνότητα και την αρτηριακή πίεση, παρεμποδίζει το κυκλοφορικό σύστημα και μειώνει το οξυγόνο που φτάνει στους φωτοϋποδοχείς.

3. Χημικές ουσίες που περιέχονται στα τσιγάρα, όπως φορμαλδεΰδη, αμμωνία και υδρόθειο, δημιουργούν οξειδωτικό στρες και προκαλούν φθορά στα αγγεία των ματιών και στον αμφιβληστροειδή χιτώνα.

4. Το κάπνισμα συμβάλλει στην εκδήλωση αλλά και για την ταχύτερη εξέλιξη της εκφύλισης ωχράς κηλίδας. Στατιστικά, η εκφύλιση της ωχράς κηλίδας εκδηλώνεται σε έναν μέσο καπνιστή περίπου 7 χρόνια νωρίτερα από ότι σε έναν μη καπνιστή και οι ενεργοί καπνιστές έχουν 3 με 4 φορές περισσότερες πιθανότητες να εκδηλώσουν την ασθένεια ενώ οι παθητικοί καπνιστές διατρέχουν διπλάσιο κίνδυνο.

5. Σε συνδυασμό με το σακχαρώδη διαβήτη αυξάνει τις πιθανότητες εκδήλωσης διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας, με σοβαρές και μη αναστρέψιμες επιπτώσεις στην οπτική οξύτητα. Αυξάνει σημαντικά τις πιθανότητες εκδηλώσεως διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας, επιταχύνοντας την εξέλιξή της. Οι βλάβες αυτές παρατηρούνται στο 80-90% των διαβητικών 10 χρόνια μετά από τη διάγνωση του διαβήτη.

6. Το κάπνισμα σχετίζεται με την εκδήλωση θυρεοειδικής οφθαλμοπάθειας-νόσου Grave’s, και επηρεάζει συγχρόνως τους βολβοκινητικούς μυς δηλαδή τους μυς που κινούν τα μάτια.

7. Οι χημικές ουσίες όπως είναι το κάδμιο και το αρσενικό που περιέχουν τα τσιγάρα, είναι τοξικές, κυκλοφορούν μέσω του αίματος σε όλο τον οργανισμό, προκαλούν σύσπαση των αιμοφόρων αγγείων, και συμβάλλουν στην εμφάνιση του γλαυκώματος.

8. Το κάπνισμα επηρεάζει τον αμφιβληστροειδή χιτώνα όχι μόνον των καπνιστών αλλά και των παθητικών καπνιστών εξαιτίας της αγγειοσύσπασης των αιμοφόρων αγγείων.

Αρτηριακή υπέρταση και αμφιβληστροειδοπάθεια.

Η αρτηριακή υπέρταση μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα σε διάφορα όργανα του ανθρώπινου σώματος μεταξύ των οποίων και τα μάτια, όπου έχει βρεθεί ότι προκαλεί βλάβες στο βυθό του οφθαλμού που καλούνται υπερτασική αμφιβληστροειδοπάθεια. Πιο συγκεκριμένα  επηρεάζονται τα μικροσκοπικά αγγεία (αρτηρίδια) του αμφιβληστροειδούς και σημαντικό ρόλο στην εμφάνιση των βλαβών παίζει η χρονική διάρκεια ύπαρξης της αρτηριακής υπέρτασης και η τιμή της διαστολικής πίεσης.

Τι αλλοιώσεις μπορεί να προκληθούν στους οφθαλμούς;

Η υπέρταση προκαλεί στένωση των αρτηριδίων του αμφιβληστροειδή συνολική ή κατά τόπους, σκλήρυνση του τοιχώματος τους, ελικοειδή πορεία και διαρροή από το τοίχωμα τους, με αποτέλεσμα τη δημιουργία γραμμοειδών ή φλογοειδών αιμορραγιών, μαλακών και σκληρών εξιδρωμάτων.

Σε πιο βαριές καταστάσεις υπερτασικής αμφιβληστροειδοπάθειας παρατηρείται οίδημα οπτικής θηλής και ωχράς κηλίδας με σημαντική πτώση της όρασης.

Η υπέρταση μπορεί επίσης να προκαλέσει απόφραξη κεντρικής αρτηρίας αμφιβληστροειδούς (μπορεί να αποτελέσει προάγγελο για επαπειλούμενο εγκεφαλικό επεισόδιο!) και πρώιμη έναρξη ή ταχύτερη εξέλιξη οφθαλμοπαθειών όπως το γλαύκωμα και η εκφύλιση της ωχράς κηλίδας.

Γιατί πρέπει οι υπερτασικοί ασθενείς να κάνουν οφθαλμολογικό έλεγχο;

Το πλεονέκτημα που προσφέρει η οφθαλμολογική εξέταση σε σχέση με παρεμβατικές συμβατικές μεθόδους είναι ότι με τη βυθοσκόπηση και τις σύγχρονες απεικονιστικές μεθόδους (έγχρωμη φωτογράφηση βυθού, OCT, αναίμακτη τρισδιάστατη OCT αγγειογραφία, φλουοροαγγειογραφία) μπορούμε να παρατηρήσουμε άμεσα και μη επεμβατικά τυχόν υπάρχουσες αλλοιώσεις σε μικρής διαμέτρου αγγεία, όπως είναι τα αγγεία του αμφιβληστροειδούς και την ύπαρξη ή όχι αλλοιώσεων υπερτασικής αμφιβληστροειδοπάθειας.

Έτσι, άμεσα, γρήγορα και μη παρεμβατικά μπορούμε να λάβουμε πολύτιμες πληροφορίες για την κατάσταση των αγγείων του και υπόλοιπου σώματος και ειδικά του εγκεφάλου από τα οποία προέρχονται τα αμφιβληστροειδικά αγγεία.

Κρίνεται λοιπόν απαραίτητο κάθε ασθενής με υποψία υψηλής διαστολικής πίεσης και αρτηριακής υπέρτασης, να προβαίνει σε πλήρη οφθαλμολογικό έλεγχο τουλάχιστον μία φορά το χρόνο και να παρακολουθεί τακτικά την πίεσή του ώστε να προλάβει τις σοβαρότατες επιπλοκές στην όρασή του.

Στυτική δυσλειτουργία και οφθαλμολογικές παθήσεις.

Το Sildenafil (εμπορική ονομασία Viagra), το Tadalafil (εμπορική ονομασία Cialis) και το Vardenafil (εμπορική ονομασία Levitra) είναι ουσίες που χρησιμοποιούνται εδώ και χρόνια από άνδρες με στυτική δυσλειτουργία.

Τι προβλήματα μπορεί να προκαλέσουν στο οπτικό μας σύστημα;

Μελέτες δείχνουν ότι, σε υψηλές δόσεις τα φάρμακα αυτά μπορεί να προκαλέσουν οφθαλμολογικές διαταραχές που κυμαίνονται από ήπιες (ξηροφθαλμία, ευαισθησία στο φως, όραση με μπλε απόχρωση) έως πιο σοβαρές (θολερότητα στην όραση, ισχαιμικές παθήσεις στον αμφιβληστροειδή). Σε  ορισμένες περιπτώσεις, οι διαταραχές στην όραση μπορεί να διαρκέσουν έως και τρεις εβδομάδες μετα την λήψη του φαρμάκου.

Μια από τις σοβαρότερες ανεπιθύμητες ενέργειες, εμφανίζεται συχνότερα σε άνδρες με άλλα συνοδά νοσήματα υγείας (υπέρταση, καρδιαγγειακές παθήσεις) και είναι η ισχαιμική οπτική νευροπάθεια, μια ξαφνική και μόνιμη απώλεια όρασης που προκαλείται από ελαττωμένη ροή του αίματος στο οπτικό νεύρο.

Επίσης επιρρεπείς σε προβλήματα όρασης όταν παίρνουν φάρμακα για τη στυτική δυσλειτουργία εμφανίζονται και άνδρες με μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια, μια κληρονομική πάθηση του αμφιβληστροειδή.

Ποιος ο μηχανισμός δράσης;

Τα φάρμακα για τη στυτική δυσλειτουργία είναι αναστολείς της φωσφοδιεστεράση 5 (PDE5 inhibitors) και προκαλούν στύση ενισχύοντας τη ροή του αίματος στο πέος μέσω της απενεργοποίησης ενός ένζυμου που ονομάζεται φωσφοδιεστεράση 5. Κατά τη διαδικασία αυτή, το φάρμακο αλληλεπιδρά και με λειτουργίες των κυττάρων του αμφιβληστροειδή.

Οι μελέτες δείχνουν ότι οι παρενέργειες είναι δοσοεξαρτώμενες και παρατηρούνται σε αυξημένης πρόσληψη του φαρμάκου. Εάν συνυπάρξει και ελαττωμένος ρυθμός μεταβολισμού του φαρμάκου, αυτό κυκλοφορεί σε υψηλότερες συγκεντρώσεις και για περισσότερο χρονικό διάστημα στο αίμα αυξάνοντας τις ανεπιθύμητες ενέργειες.

Τι θα πρέπει να προσέχω;

Αν και οι κάποιες μελέτες εγείρουν ανησυχίες, σε καμία περίπτωση δεν συνιστάται η απόρριψη του φαρμάκου. Εφόσον χρησιμοποιείται υπό ιατρική επίβλεψη, με ιατρική συνταγή και σωστή δοσολογία μπορεί να έχει εξαιρετικά αποτελέσματα.

Είναι σημαντικό να προμηθεύεστε το φάρμακο από αξιόπιστη πηγή. Τα πλαστά φάρμακα, που πωλούνται συχνά στο διαδίκτυο, δεν ελέγχονται από το FDA και ενδέχεται να μην πληρούν τα πρότυπα ποιότητας και ασφάλειας.

Παρόλα αυτά η Αμερικανική Ακαδημία Οφθαλμολογίας συμβουλεύει: με την κατανάλωση φαρμάκων στυτικής δυσλειτουργίας πιθανόν να υπάρχει κίνδυνος οπτικών παρενεργειών ή επιπλοκών, συμπεριλαμβανομένης της ισχαιμικής οπτικής νευροπάθειας.

Φροντίστε να συζητήσετε τους κινδύνους και τα οφέλη με τον ιατρό σας!

Εγκυμοσύνη και οφθαλμολογικές αλλαγές.

Η εγκυµοσύνη είναι μια από τις πιο σηµαντικές περίοδους στη ζωή μιας γυναίκας. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης σηµειώνονται πολλές αλλαγές στον οργανισµό και στο σώµα και πιθανόν να δηµιουργηθούν προβλήµατα στη φυσιολογική λειτουργία των οφθαλμών.

Γιατί πρέπει να εξετάζεται προληπτικά μια έγκυος γυναίκα;

Η οφθαλμολογική εξέταση κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης είναι απαραίτητη διαδικασία  με δεδομένο οτι αλλαγές στην όραση μπορεί να υποκρύπτουν και άλλα προβλήματα υγείας.

Οι περισσότερες μέλλουσες μητέρες δεν την περιλαμβάνουν στον προγεννητικό έλεγχο, συνήθως λόγω του μύθου ότι δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιηθούν σταγόνες για διαστολή της κόρης. Η εξέταση με διαστολή της κόρης είναι όχι μόνο μία ασφαλής διαδικασία αλλά και σε μερικές περιπτώσεις μπορεί να είναι η καλύτερη προληπτική ενέργεια.

Τι είδους οφθαλμικές αλλαγές μπορεί να συμβούν κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης;

1) Ξηροφθαλμία και δυσανεξία σε φακούς επαφής.

 Λόγω των ορμονικών αλλαγών και κυρίως λόγω της μεγάλη αύξηση της προγεστερόνης, υφίσταται αλλαγή στην καμπυλότητα, το πάχος του κερατοειδή καθώς και στο πάχος και το σχήμα του φακού. Το γεγονός αυτό σε συνδυασμό με την ξηροφθαλμία λόγω μειωμένης παραγωγής δακρύων, μπορεί να προκαλέσουν δυσανεξία στους φακούς επαφής. Η ξηροφθαλμία προκαλεί επίσης θολή όραση. Μετά τη γέννα και το τέλος του θηλασμού τα συμπτώματα αυτά υποχωρούν σχεδόν πλήρως και οι περισσότερες γυναίκες συνεχίζουν τη χρήση φακών επαφής.

2) Αλλαγές στην Οπτική οξύτητα.

Η αλλαγή στην διάθλαση (πχ εµφάνιση µυωπίας ή επιδείνωση της προϋπάρχουσας µυωπίας) είναι αρκετά συχνή και οφείλεται και αυτή στις ορµονικές αλλαγές που σηµειώνονται κατά την εγκυµοσύνη. Πιθανή είναι επίσης µία παροδική µεταβολή της προσαρµογής και της εστίασης που επηρεάζει συνήθως την κοντινή όραση. Τα προβλήµατα αυτά είναι συνήθως παροδικά και η όραση επανέρχεται στη φυσιολογική της κατάσταση µετά τον τοκετό. Σημαντικό είναι να αναφέρουμε ότι θολή όραση μπορεί να προκύψει και από διαβήτη εγκυμοσύνης και για το λόγο αυτό πρέπει να ενημερώνεται ο οφθαλμίατρος για σημαντικές και εμμένουσες αλλαγές στην όραση.

3) Ενόχληση στο έντονο φως / Φωτοφοβία.

Πονοκέφαλοι και ημικρανίες εξαιτίας ορμονικών αλλαγών μπορεί να προκαλέσουν μεγάλη ευαισθησία και δυσανεξία στο έντονο φώς.

4) Μεταβολές στα Οπτικά Πεδία.

Έχουν αναφερθεί περιπτώσεις μεταβολής των οπτικών πεδίων σε εγκύους, όπως απώλεια τμήματος του οπτικού πεδίου κροταφικά ή και μεγέθυνση του τυφλού σημείου. Φυσικά οι μεταβολές αυτές χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης, αλλά συνήθως είναι αναστρέψιμες.

5) Προεκλαμψία-Εκλαμψία: 

Η προ-εκλαμψία (εμφάνιση υπέρτασης στην περίοδο της εγκυμοσύνης) παρατηρείται στο 5% περίπου των γυναικών και συνήθως εμφανίζεται μετά την 20η εβδομάδα της κύησης. Οφθαλμολογικά συνοδεύεται από θολή όραση, πονοκεφάλους, φωταψίες και διπλωπία. Εάν η υπέρταση συνοδεύεται και από σπασμούς και συστηματικές αλλοιώσεις, τότε ονομάζεται εκλαμψία και είναι πολύ πιο σοβαρή κατάσταση. Το 10% των γυναικών με εκλαμψία μπορεί να παρουσιάσουν οίδημα του αμφιβληστροειδούς, ορώδη αποκόλληση και οξεία ισχαιμική οπτική νευρίτιδα, καταστάσεις απειλητικές για την όραση.

6) Κεντρική ορώδης αμφιβληστροειδοπάθεια.

Έχει αναφερθεί κυρίως κατά το 3ο τρίμηνο της εγκυμοσύνης και μπορεί να επηρεάσει αισθητά την κεντρική όραση. Υποχωρεί συνήθως αυτόματα τους πρώτους μήνες μετά τη γέννα.

Συχνές ερωτήσεις

Έχω υψηλή μυωπία. Μπορώ να γεννήσω με φυσιολογικό τοκετό;

Όλες οι γυναίκες με μέση και σχετικά μεγάλη μυωπία ανησυχούν για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει στα μάτια τους ένας δύσκολος ή ακόμα και ένας φυσιολογικός τοκετός και καταφεύγουν στην καισαρική.

Η μυωπία δεν αποτελεί αντένδειξη για έναν φυσιολογικό τοκετό. Οι γυναίκες που έχουν μυωπία, μπορούν -εάν θέλουν και το τους επιτρέπει ο γυναικολόγος τους- να γεννήσουν φυσιολογικά, αρκεί να κάνουν συχνά πλήρεις οφθαλμολογικούς ελέγχους. Στατιστικά στοιχεία σε ομάδες γυναικών που είχαν από -4,5 έως και -15,0 βαθμούς μυωπία, ακόμα και αυτές οι οποίες είχαν προϋπάρχουσες μυωπικές αλλοιώσεις του βυθού, ρωγμές ή αποκολλήσεις οι οποίες αποκαταστάθηκαν με LASER ή με επέμβαση, δεν παρουσίασαν επιδείνωση ή επενεμφάνιση των προβλημάτων αυτών μετά από φυσιολογικό τοκετό.

Έχω κάνει επέμβαση LASER στο παρελθόν. Μπορώ να γεννήσω με φυσιολογικό τοκετό;

Ναι. Προηγηθείσα διαθλαστική επέμβαση δεν αποτελεί αντένδειξη για φυσιολογικό τοκετό. Αυτό δε σημαίνει ότι πρέπει να αμελείτε τον τακτικό οφθαλμολογικό σας έλεγχο.

Μπορώ να κάνω επέμβαση LASER κατά την εγκυμοσύνη;

Οι διαθλαστικές επεμβάσεις (διόρθωση μυωπίας, υπερμετρωπίας και αστιγματισμού με LASER) καλό είναι να αποφεύγονται κατά τη εγκυμοσύνη και το θηλασμό. Κύριος λόγος είναι οι αλλαγές που συντελούνται στον κερατοειδή λόγω ορμονικών αλλαγών, γεγονός κάτι που καθιστά το αποτέλεσμα μη προβλέψιμο. Μετά τον θηλασμό, όταν ο κερατοειδής επανέλθει στη αρχική του κατάσταση, αποκατασταθεί η δακρυι’κή στιβάδα και οποιοδήποτε άλλο οφθαλμολογικό πρόβλημα είχε παρουσιασθεί, τότε μπορεί να προγραμματισθεί μία τέτοια επέμβαση.

Χορήγηση οφθαλμικών κολλυρίων κατά την εγκυμοσύνη. Τι πρέπει να προσέξει μια έγκυος;

1) Αντιγλαυκωματικά φάρμακα και ειδικότερα οι β-αναστολείς (β-blockers) πρέπει να χρησιμοποιούνται στη μικρότερη δυνατή δόση κατά το πρώτο τρίμηνο της κύησης και να διακόπτεται η χρήση τους 2 με 3 ημέρες πριν τον τοκετό. Τοπικά και συστηματικά ανασταλτικά ανθρακικής ανυδράσης αντενδείκνυνται κατά την κύηση και τον θηλασμό.

2) Κολλύρια που χρησιμοποιούνται για τη μύση και διαστολή της κόρης όπως και τοπικά αναισθητικά που χρησιμοποιούνται κατά την οφθαλμολογική εξέταση είναι απολύτως ασφαλή.

3) Τοπικά στεροειδή και αντιβιοτικά δεν αντενδείκνυνται απαραιτήτως αλλά χρησιμοποιούνται με σύνεση και όπου είναι απολύτως αναγκαία.

4) Συστηματικά αντιβιοτικά συνιστάται να αποφεύγονται κατά την κύηση και ιδιαίτερα κατά την περίοδο του θηλασμού.

Σύνδρομο Down και οφθαλμολογικές αλλοιώσεις.

►Τι είναι το σύνδρομο Down;
Είναι η πιο συνηθισμένη χρωμοσωμική διαταραχή και προκαλείται από την παρουσία ενός επιπλέον αντιγράφου του γενετικού υλικού στο 21ο χρωμόσωμα, για αυτό λέγεται και Τρισωμία 21. Προέρχεται κατά 90-95% από το ωάριο και 5-10% από το σπερματοζωάριο.

Πρωτοπεριγράφηκε από τον βρετανό ιατρό Τζον Λάνγκτον Χεΐτον Ντάουν το 1866, εμφανίζεται με συχνότητα 1 ανά 700 γεννήσεις περίπου, αν και είναι στατιστικά συχνότερο σε άτομα που γίνονται γονείς σε μεγαλύτερη ηλικία, λόγω της παρουσίας μεταλλάξεων στα αναπαραγωγικά κύτταρα.

►Οι τρεις μορφές του συνδρόμου
– Τρισωμία 21: Κάθε κύτταρο στο σώμα περιέχει ένα επιπλέον χρωμόσωμα 21.

– Μετάθεση: Ένα επιπλέον κομμάτι του 21ου χρωμοσώματος συνδέεται ή «μετατίθεται» σε ένα άλλο χρωμόσωμα.

– Μωσαϊσμός: Αντί για ένα επιπλέον 21ο χρωμόσωμα σε κάθε κύτταρο, υπάρχουν 46 χρωμοσώματα σε μερικά κύτταρα και 47 χρωμοσώματα σε άλλα.

► Τι προβλήματα μπορεί να εμφανιστούν στα μάτια;

Τα άτομα με σύνδρομο Down εμφανίζουν συχνά:

► Τι πρεπει να προσέχουμε και πόσο συχνός πρέπει να είναι ο οφθαλμολογικός έλεγχος σε άτομα με σύνδρομο Down;

Λόγω των συχνών υποτροπών βλεφαρίτιδας και επιπεφυκίτιδας συνιστάται παρακολούθηση για καλή υγιεινή βλεφάρων και όπου χρειάζεται αγωγή για βλεφαρίτιδα.

Συχνές είναι και οι διαθλαστικές ανωμαλίες με υψηλή μυωπία και αστιγματισμό για αυτό είναι καλό να εξετάζονται τα άτομα από μικρή ηλικία, ώστε να προληφθούν καταστάσεις όπως η αμβλυωπία (τεμπέλικο μάτι) και να βοηθείται η όραση με τα κατάλληλα διορθωτικά γυαλιά. Η εφαρμογή των γυαλιών είναι σχετικά δύσκολη στα παιδιά με σύνδρομο Down, λόγω της δομής της μύτης τους, ωστόσο γίνεται ειδική εφαρμογή και μπορεί να γίνει και προσαρμογή ειδικών φακών επαφής.

Η ευαισθησία στο έντονο φως στα άτομα με σύνδρομο Down πιθανόν να προκαλεί προβλήματα στην ομαλή μετακίνησή τους και στην άνεση σε περιοχές με πολλή ηλιοφάνεια. Για ανακούφιση της φωτοευαισθησίας μπορούν να χορηγηθούν ειδικά γυαλιά (φωτοχρωμικά-photocromic-photogray).

Ο κερατόκωνος είναι από τις πιο σοβαρές πάθηση που μπορεί να εμφανιστεί σε άτομα με σύνδρομο Down. Ο κερατόκωνος είναι μια εκτασία του κερατοειδή χιτώνα, η οποία χαρακτηρίζεται από την παρουσία προοδευτικής παραμόρφωσης της επιφάνειάς του. Ο κερατοειδής σταδιακά αποκτά μια ‘κωνική’ μορφή, σαν προεξοχή, παραμορφώνοντας σημαντικά το είδωλο που σχηματίζεται στο πίσω μέρος του οφθαλμού. Ταυτόχρονα παρατηρείται προοδευτική κι επικίνδυνη λέπτυνση, ουλοποίηση και τελικά θολερότητα στην περιοχή που εντοπίζεται η βλάβη. Εφόσον αφεθεί χωρίς θεραπεία μπορεί να προκαλέσει ανεπανόρθωτες αλλοιώσεις στην όραση.

Κυριότερα συμπτώματα του κερατόκωνου είναι αισθητή μείωση της οπτικής οξύτητας, αυξημένη φωτοευαισθησία, ενοχλητικά προβλήματα νυχτερινής όρασης, ανώμαλοι και ανεξέλεγκτοι αστιγµατισµοί, κεφαλαλγίες, τρίψιμο και ερεθισμός των ματιών.

Απαιτείται τακτικός οφθαλμολογικός έλεγχος με τοπογραφίες κερατοειδή και αν διαπιστωθεί εξέλιξη του κερατόκωνου χρειάζεται θεραπεία.

Διαβάστε περισσότερα για τη θεραπεία του κερατόκωνου εδώ.

Ο καταρράκτης (θόλωση του κρυσταλλοειδή φακού) εμφανίζεται σε πολύ μικρότερες ηλικίες σε άτομα με σύνδρομο Down και μπορεί να επηρεάζει την όραση σε σημαντικό βαθμό. Απαιτείται τακτικός οφθαλμολογικός έλεγχος και προσεκτικός προγραμματισμός του χειρουργείου.

Διαβάστε περισσότερα για τον καταρράκτη και τη θεραπεία του εδώ.

Αχρωματοψία και Δυσχρωματοψία. Όλα όσα πρέπει να γνωρίζουμε για αυτές τις παθήσεις.

Τι είναι η Αχρωματοψία και τι η Δυσχρωματοψία;

Αχρωματοψία είναι η αδυναμία της αντίληψης των χρωμάτων. Όταν έχει κανείς αχρωματοψία, υπάρχει δυσκολία στη διάκριση κάποιων συγκεκριμένων χρωμάτων, όπως κόκκινο, πράσινο, μπλε και κίτρινο. Η αδυναμία αντίληψης του κόκκινου-πράσινου είναι η πιο συχνή μορφή αχρωματοψίας. Λιγότερο συχνά παρουσιάζεται η αδυναμίας αντίληψης του μπλε-κίτρινου χρώματος. Η αχρωματοψία μπορεί να είναι μερική και ονομάζεται δυσχρωματοψία (επηρεάζει μόνο ορισμένα χρώματα), ή πλήρης (επηρεάζει όλα τα χρώματα). Η πλήρης αχρωματοψία είναι πάρα πολύ σπάνια. Ασθενείς οι οποίοι παρουσιάζουν πλήρη αχρωματοψία συνήθως εμφανίζουν και άλλα οφθαλμολογικά προβλήματα.

Είναι η αχρωματοψία κληρονομική;

Η αχρωματοψία μπορεί να είναι κληρονομική (μεταβιβαζόμενη γονιδιακά) ή επίκτητη (από ασθένειες που προσβάλουν το οπτικό νεύρο ή τον αμφιβληστροειδή).

Η επίκτητη αχρωματοψία, προσβάλει συνήθως μόνο το μάτι, αφορά στον διαχωρισμό τoυ μπλε ή του κίτρινου χρώματος, και μπορεί να χειροτερέψει με την πάροδο του χρόνου.

Η κληρονομική αχρωματοψία είναι πιο συχνή. Προσβάλει και τα δύο μάτια και δεν επιδεινώνεται κατά τη διάρκεια του χρόνου. Αυτός ο τύπος αχρωματοψίας είναι πιο συχνός στους άντρες και ανευρίσκεται στο 8% των ανδρών και 0,4% των γυναικών. Η αχρωματοψία αυτή συνδέεται με το Χ χρωμόσωμα και σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις μεταφέρεται από τη μητέρα στο γιο της.

Τι προκαλεί την αχρωματοψία;

Τα µάτια µας έχουν τη δυνατότητα να ξεχωρίζουν το χρώµα καθώς και τη φωτεινότητα, κι’ αυτό διότι στο πίσω µέρος τους διαθέτουν τα λεγόµενα κωνία και ραβδία. Τα κωνία αναγνωρίζουν το χρώµα και τα ραβδία αναγνωρίζουν τη φωτεινότητα. Τα κωνία είναι συγκεντρωμένα στην κεντρική περιοχή του αμφιβληστροειδή και περιέχουν τρεις φωτοευαίσθητες χρωστικές ουσίες: την ερυθρή, την πράσινη και την μπλε. Αυτοί που έχουν πρόβλημα αχρωματοψίας έχουν μερική ή ολική έλλειψη σε μια ή σε περισσότερες από τις ανώτερες χρωστικές ουσίες. Ανάλογα µε τον αριθµό των κωνίων που έχει ο κάθε ασθενής µε αχρωµατοψία ποικίλει και ο βαθµός της αχρωµατοψίας που έχει. Ένα άτοµο που πάσχει από αχρωµατοψία στο κόκκινο και το πράσινο δεν έχει αρκετά κόκκινα και πράσινα κωνία. Αυτό βεβαίως δεν σηµαίνει ότι ο ασθενής με αχρωµατοψία βλέπει τα πάντα ασπρόµαυρα αλλά ότι µπερδεύει το κόκκινο µε το πράσινο ή µε το καφέ καθώς επίσης και το µπλε µε το µοβ. Η σύγχυση των χρωµάτων που έχει το άτοµο που πάσχει από αχρωµατοψία εξαρτάται και από τις συνθήκες φωτισµού. Για παράδειγµα το άτοµο που συγχέει το πράσινο θα µπορούσε κάτω από έντονο ηλικιακό φως ν’αναγνωρίσει ένα έντονο πράσινο ως πράσινο. Αντιθέτως κάτω από µία λάµπα τεχνητού φωτισµού µικρής ισχύος µπορεί να µπερδέψει το πράσινο χρώµα µε το καφέ ή ακόµη και το κόκκινο.

Οι ασθενείς με φυσιολογική χρωματική αντίληψη ονομάζονται και τριχρωματικοί.

Οι ασθενείς με δυσχρωματοψία και με έλλειψη μιας χρωστικής ονομάζονται ανώμαλοι τριχρωματικοί (αυτοί αποτελούν τον συνηθέστερο τύπο αχρωματοψίας – δυσχρωματοψίας). Ένας δυσχρωματικός έχει απόλυτη έλλειψη μίας χρωστικής των κωνίων.

Ποιά είναι τα συμπτώματα της αχρωµατοψίας;

Τα συμπτώματα της αχρωματοψίας εξαρτώνται από διάφορους παράγοντες, όπως για παράδειγμα εάν το πρόβλημα είναι συγγενές ή επίκτητο, μερικό ή ολικό.

  • Δυσκολία στην αναγνώριση του κόκκινου και του πράσινου (οι πιο σύνηθες καταστάσεις)
  • Δυσκολία στην αναγνώριση του μπλε και του πράσινου (λιγότερο σύνηθες καταστάσεις)

Τα συμπτώματα των σοβαρότερων κληρονομικών προβλημάτων αχρωματοψίας και μερικών τύπων επίκτητης μπορεί να είναι:

  • Αντικείμενα εμφανίζονται σε διάφορες αποχρώσεις του γκρίζου (αυτό εμφανίζεται στην απόλυτη αχρωματοψία και είναι πολύ σπάνιο)
  • Σημαντικά ελαττωμένη όραση
  • Νυσταγμός

Μπορεί η αχρωµατοψία να διαγνωσθεί;

Η αχρωματοψία ανιχνεύεται με ειδικούς χρωματικούς πίνακες Ishihara. Σε κάθε πίνακα υπάρχει ένας αριθμός που σχηματίζεται από χρωματικές κηλίδες. Ο ασθενής πρέπει να αναγνωρίσει τον αριθμό του πίνακα που κρατάει στα χέρια του κάτω από καλό φωτισμό.

Θεραπεύεται η αχρωματοψία; Τι πρέπει να κάνω αν το παιδί μου έχει αχρωματοψία-δυσχρωματοψία;

H αχρωματοψία δεν θεραπεύεται. Παρόλα αυτά, η διάγνωσή της από την πολύ μικρή ηλικία είναι πολύ σημαντική αφού κατά τη σχολική ηλικία ένα πολύ μεγάλο μέρος του διδακτικού υλικού βασίζεται στην χρωματική αντίληψη. Γνωρίζοντας το πρόβλημα, γίνεται ευκολότερο στο παιδί να προσεγγίσει μαθησιακές δυσκολίες οι οποίες βασίζονται στην αντίληψη των χρωμάτων. Ετσι, εάν το παιδί σας έχει αχρωματοψία, θα πρέπει να ενημερώσετε το δάσκαλο ή τη δασκάλα του ώστε το μάθημά του να οργανωθεί με τρόπο ανάλογο.

Το άτοµο που πάσχει από αυτή την ασθένεια των µατιών δεν θα πρέπει να χειρίζεται µηχανήµατα ή κουµπιά µε κόκκινα ή πράσινα χρώµατα, όπως επίσης θα πρέπει να βρίσκει διαφορετικούς τρόπους για να διαχωρίζει διαφορετικά χρώµατα χαπιών, αντικειµένων κ.α. Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι υπάρχουν τρόποι που βοηθούν κάποιον να αντιμετωπίσει την αδυναμία του να ξεχωρίσει τα χρώματα. Για παράδειγμα, κάποιος με αχρωματοψία μπορεί να ξεχωρίσει τα ρούχα του μέσα στην ντουλάπα του βάζοντας ταμπελίτσες ή να βάλει σε συγκεκριμένη θέση τα πράγματά του ανάλογα με το χρώμα τους ώστε να τα βρίσκει εύκολα. ΄Ενα παράδειγμα είναι το κόκκινο χρώμα που γνωρίζουμε όλοι ότι ανάβει στο επάνω μέρος του φωτεινού σηματοδότη ακόμα και αν δεν το αναγνωρίζουμε.

Υπάρχουν όμως και κάποια σχετικά «πλεονεκτήµατα» στην κατάσταση αυτή. Τα άτοµα που πάσχουν από αχρωµατοψία αναζητούν περιγράµµατα προκειµένου να αντισταθµίσουν τη σύγχυση των χρωµάτων, γι’ αυτόν τον λόγο µπορούν, για παράδειγµα, να διακρίνουν εύκολα οτιδήποτε ή οποιονδήποτε καμουφλάρεται. Τέλος, τα άτοµα αυτά έχουν αυξηµένη νυκτερινή όραση σε σχέση µε τα άτοµα που έχουν φυσιολογική όραση.

Όραση και Στρατιωτικές Σχολές

Η εισαγωγή των υποψηφίων στις στρατιωτικές σχολές απαιτεί εκτός από την επιτυχία στις πανελλαδικές εξετάσεις και την υγειονομική καταλληλότητα.

Ένας από τους πιο συχνούς υγειονομικούς λόγους αποκλεισμού είναι καταστάσεις που σχετίζονται με τα μάτια. Η ύπαρξη μίας διαθλαστικής ανωμαλίας (μυωπία, υπερμετρωπία, αστιγματισμός) αποτελούσε και αποτελεί κριτήριο απόρριψης σε κάποιες από τις Στρατιωτικές Σχολές.

Κάθε Σχολή έχει τα δικά της κριτήρια όσον αφορά την οπτική οξύτητα που απαιτείται και σε μερικές από αυτές γίνονται δεκτοί υποψήφιοι με γυαλιά ή φακούς επαφής, αρκεί η οπτική τους οξύτητα με διόρθωση να μην είναι χαμηλότερη από αυτή που απαιτείται.

Άλλη αιτία μείωσης της οπτικής οξύτητας στις ηλικίες των υποψηφίων είναι η αμβλυωπία ή αλλιώς το «τεμπέλικο μάτι» και είναι κατάσταση που πάντα ελέγχεται κατά την εξέταση του υποψηφίου.

Η δυσχρωματοψία είναι η δυσκολία διάκρισης των χρωμάτων ή αποχρώσεων τους με πολλές διαβαθμίσεις ως προς την σοβαρότητα. Οι σχολές δέχονται υποψήφιους με ελαφρού βαθμού δυσχρωματοψία, δηλαδή υποψηφίους που τουλάχιστον μπορούν να διακρίνουν τα βασικά χρώματα (κόκκινο, κίτρινο, πράσινο, μπλε).

Παρακάτω οι Στρατιωτικές Σχολές και τα Σώματα Ασφαλείας κατατάσσονται σε ομάδες με κοινές απαιτήσεις όσον αφορά την οφθαλμολογική εξέταση. Οι σχολές έχουν ταξινομηθεί από την πρώτη εώς την πέμπτη ομάδα με αυξανόμενο βαθμό απαιτήσεων.

OMAΔA 1

(ΣΣΕ) Σχολή Ευελπίδων (Σώματα)
(ΣΣΑΣ) Στρ. Σχολή Αξιωματικών Σωμάτων
(ΣΑΝ) Σχολή Αξιωματικών Νοσηλευτικής

Η οπτική οξύτητα πρέπει να είναι 10/10 (με ή χωρίς διόρθωση) σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 6 σφαιρικές διοπτρίες (ή και σφαιρικό ισοδύναμο). Επιτρέπεται η διόρθωση των διαθλαστικών ανωμαλιών με LASER.

OMAΔA 2

(ΣΣΕ) Σχολή Ευελπίδων (Όπλα)
(ΣΙ) Σχολή Ικάρων (Τμήμα Μηχανικών)
(ΣΜΥ) Σχολή Μον. Υπαξ. Στρατού Ξηράς
(ΣΤΥΑ) Σχολή Τεχνικών Υπαξ. Αεροπορίας
(ΣΥΔ) Σχολή Υπαξ. Διοικητ. Αεροπορίας
(ΣΑΕΑ) Σχολή Αξιωματικών Ελληνικής Αστυνομίας *
(ΣΑ) Σχολή Αστυφυλάκων *
(ΛΣ) Λιμενικό Σώμα – Ελληνική Ακτοφυλακή

Η οπτική οξύτητα πρέπει να είναι σε κάθε οφθαλμό 10/10 με ή χωρίς διόρθωση (γυαλιά ή φακούς επαφής) και αν υπάρχει διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 4,5 διοπτρίες σε σφαιρικό ισοδύναμο. Επιτρέπεται η διόρθωση των διαθλαστικών ανωμαλιών με LASER.

* Επιπρόσθετα στη ΣΑΕΑ και τη ΣΑ ο Αστιγματισμός δεν πρέπει να ξεπερνά τις 5 διοπτρίες (βαθμούς).

OMAΔA 3

(ΣΝΔ) Σχολή Ναυτικών Δοκίμων (Μηχανικοί)
(ΣΜΥΝ) Σχολή Μονίμων Υπαξιωματικών Ναυτικού

Η οπτική οξύτητα, χωρίς διόρθωση, πρέπει να είναι τουλάχιστον 1/10 σε κάθε οφθαλμό και με διόρθωση να φτάνει τα 10/10 σε κάθε οφθαλμό. Αν υπάρχει μυωπία να μην υπερβαίνει τις 2,5 διοπτρίες, αν υπάρχει υπερμετρωπία να μην υπερβαίνει τις 3 διοπτρίες και αν υπάρχει αστιγματισμός τις 2 διοπτρίες. Επιτρέπεται η διόρθωση των διαθλαστικών ανωμαλιών με LASER. ΔΕΝ επιτρέπεται η επέμβαση ακτινωτής κερατοτομής (είδος παλαιότερης επέμβασης διόρθωσης της μυωπίας).

OMAΔA 4

(ΣΝΔ) Σχολή Ναυτικών Δοκίμων (Μάχιμοι)

Η οπτική οξύτητα πρέπει να είναι σε κάθε οφθαλμό 10/10 χωρίς διόρθωση (γυαλιά ή φακούς επαφής). Επιτρέπεται η διόρθωση των διαθλαστικών ανωμαλιών με LASER.

OMAΔA 5

(ΣΙ) Σχολή Ικάρων (Ιπτάμενοι)

Η οπτική οξύτητα για μακριά και κοντά να είναι χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό ξεχωριστά. Δεν πρέπει να έχουν μυωπία μεγαλύτερη από 0.25 διοπτρίες, υπερμετρωπία μεγαλύτερη από 1.75 διοπτρίες και αστιγματισμό 0,75 διοπτρίες (η μέτρηση γίνεται με την διαδικασία της κυκλοπληγίας). Επίσης κατά την εξέταση του στραβισμού θα πρέπει να έχουν: εσωφορία το πολύ μέχρι 10 διοπτρίες, εξωφορία το πολύ μέχρι 5 διοπτρίες, υπερφορία το πολύ μέχρι 1 διοπτρία και εγγύς σημείο σύγκλισης όχι μεγαλύτερο από 70 cm. ΔΕΝ επιτρέπεται η διόρθωση των διαθλαστικών ανωμαλιών με LASER (γίνεται έλεγχος και με τοπογραφία κερατοειδούς).

Διαβάστε αναλυτικά τα κριτήρια για κάθε σχολή στον πίνακα που ακολουθεί.

Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων (ΣΣΕ) (Όπλων)Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 4,5 διοπτρίες (και ως σφαιρικό ισοδύναμο).
Σχολή Ικάρων (ΣΙ) (τμήμα Μηχανικών) Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 4,5 διοπτρίες (και ως σφαιρικό ισοδύναμο).
Σχολή Μονίμων Υπαξιωματικών Στρατού Ξηράς (ΣΜΥ) Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 4,5 διοπτρίες (και ως σφαιρικό ισοδύναμο).
Αεροπορία (Σχολή Τεχνικών Υπαξιωματικών Αεροπορίας) Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 4,5 διοπτρίες (και ως σφαιρικό ισοδύναμο).
Αεροπορία (Σχολή Υπαξιωματικών Διοικητικών) Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 4,5 διοπτρίες (και ως σφαιρικό ισοδύναμο).
Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων (ΣΣΕ) (Σωμάτων) Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 6 σφαιρικές διοπτρίες (και ως σφαιρικό ισοδύναμο).
Στρατιωτικής Σχολής Αξιωματικών Σωμάτων (ΣΣΑΣ) Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 6 σφαιρικές διοπτρίες (και ως σφαιρικό ισοδύναμο).
Σχολή Αξιωματικών Νοσηλευτικής (ΣΑΝ) Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 6 σφαιρικές διοπτρίες (και ως σφαιρικό ισοδύναμο).
Σχολή Ναυτικών Δοκίμων (ΣΝΔ) (Μάχιμοι) Οπτική οξύτητα 10/10 σε κάθε οφθαλμό χωρίς διόρθωση.
Σχολή Ναυτικών Δοκίμων (ΣΝΔ) (Μηχανικοί) Οπτική οξύτητα χωρίς διόρθωση 1/10 σε κάθε οφθαλμό, με διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό, η μυωπία να μην υπερβαίνει τις 2,5 σφαιρικές διοπτρίες, η υπερμετρωπία τις 3 διοπτρίες και ο αστιγματισμός τις 2 διοπτρίες. ‘Ολοι οι υποψήφιοι των Σχολών του Ναυτικού δεν πρέπει να έχουν υποστεί διαθλαστική επέμβαση με ακτινωτή κερατοτομή.
Σχολή Μονίμων Υπαξιωματικών Ναυτικού (ΣΜΥΝ) Οπτική οξύτητα χωρίς διόρθωση 1/10 σε κάθε οφθαλμό, με διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό, η μυωπία να μην υπερβαίνει τις 2,5 σφαιρικές διοπτρίες, η υπερμετρωπία τις 3 διοπτρίες και ο αστιγματισμός τις 2 διοπτρίες. Όλοι οι υποψήφιοι των Σχολών του Ναυτικού δεν πρέπει να έχουν υποστεί διαθλαστική επέμβαση με ακτινωτή κερατοτομή.
Σχολή Ικάρων (ΣΙ) (τμήμα Ιπτάμενων) Οπτική οξύτητα για μακριά και κοντά όχι μικρότερη από 10/10 σε κάθε οφθαλμό χωρίς διόρθωση και δεν πρέπει να έχουν υποβληθεί σε οποιαδήποτε διαθλαστική επέμβαση. Δεν πρέπει να έχουν μυωπία μεγαλύτερη από 0.25 διοπτρίες, υπερμετρωπία μεγαλύτερη από 1.75 διοπτρίες και αστιγματισμό 0,75 διοπτρίες σε κάθε μεσημβρινό. Επίσης εσωφορία το πολύ μέχρι 10 διοπτρίες, εξωφορία το πολύ μέχρι 5 διοπτρίες, υπερφορία το πολύ μέχρι 1 διοπτρία και εγγύς σημείο σύγκλισης όχι μεγαλύτερο από 70 cm.
Σχολές Αξιωματικών και Αστυφυλάκων της Ελληνικής Αστυνομίας Οπτική οξύτητα με ή χωρίς διόρθωση 10/10 σε κάθε οφθαλμό και η διαθλαστική ανωμαλία να μην υπερβαίνει τις 4,5 σφαιρικές διοπτρίες (σφαιρικό ισοδύναμο). Ο αστιγματισμός δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 5 διοπτρίες.

OCT, OCT-αγγειογραφία, En Face OCT στην οφθαλμική σαρκοείδωση σε παιδιατρικούς πληθυσμούς.

Η κλινική μας συμμετείχε στο “7th INTERNATIONAL CONGRESS ON OCT ANGIOGRAPHY AND ADVANCES IN OCT and en Face OCT” που πραγματοποιήθηκε στις 13-14 Δεκεμβρίου 2019 στη Ρώμη, Ιταλίας.

Στα πλαίσια του παγκοσμίου αυτού συνεδρίου σχετικά με τις πρωτοποριακές μεθόδους απεικόνισης οφθαλμολογικών περιστατικών, η παιδο-οφθαλμίατρος της κλινικής μας Μαρίνα Μπαντέκα παρουσίασε ομιλία σχετικά με την οφθαλμική σαρκοείδωση σε παιδιατρικούς πληθυσμούς.